Home / Cảm thức / Những mảnh mắt nhìn: Nét dung hòa giữa Nghệ thuật và Thị trường

Những mảnh mắt nhìn: Nét dung hòa giữa Nghệ thuật và Thị trường

Người ta thường có cách đánh giá cơ bản nhất về một tác phẩm văn học là theo hướng “nghệ thuật” hay “thị trường”. Nhưng đối với Những mảnh mắt nhìn, cuốn sách đầu tay của Thái Cường, một tác giả trẻ sinh năm 1992, thì rất khó để phân định nặng về tính hàn lâm hay tính thương mại.

Một lối viết dụng công

Thái Cường có ý thức về kỹ thuật, bằng chứng là Những mảnh mắt nhìn đầy rẫy thủ pháp liên văn bản của văn chương hậu hiện đại. Người đọc tinh ý sẽ thấy bóng dáng “Rừng Na Uy” của Haruki Murakami hay “Nhà giả kim” của Paulo Coelho đâu đó trong nhiều trường đoạn của tác phẩm.

Măc dù tiểu thuyết vốn là thể loại hư cấu, nhưng không có nghĩa mọi thông tin trong Những mảnh mắt nhìn sẽ hoàn toàn sai lệch. Ngược lại, các kiến thức trên nhiều lĩnh vực như y học, sinh học, ngân hàng, ẩm thực… hầu hết đều chuẩn xác, cho thấy vốn hiểu biết và sự đầu tư nghiên cứu của tác giả.

Văn hóa Nam Bộ được lồng ghép rất trơn tru với lượng từ khẩu ngữ dày đặc. Hầu như ở đoạn văn nào cũng có thành ngữ xuất hiện, tạo ra nhiều câu văn giàu nhạc tính, gần gũi với đời sống. Để nhấn mạnh không khí xưa cũ phù hợp với bối cảnh câu chuyện, Những mảnh mắt nhìn còn độc đáo ở cách viết phiên âm từ mượn nước ngoài như prô-tê-in, xi-nê, sa-tanh, cốc-tai, đốc-tờ

Đặc biệt là ngoài cấu trúc từ điển được chọn làm khung xuyên suốt, tác phẩm còn có nhiều mẩu truyện nhỏ lồng vào tuyến truyện lớn, ẩn chứa nhiều hình ảnh và ý nghĩa ẩn dụ khiến người đọc phải suy tư và khám phá. Tất cả những yếu tố đó đã làm cho Những mảnh mắt nhìn có một hình thức tương đối “học thuật” và thấy rõ Thái Cường không phải một người viết “tay ngang” chỉ sáng tạo dựa trên bản năng của mình.

Dễ tiếp cận và tạo đồng cảm

Ẩn dưới lớp vỏ hình thức có phần lạ lẫm, Những mảnh mắt nhìn hiện lên với một cốt truyện gần gũi, dễ dàng tiếp cận với độc giả và khơi gợi sự đồng cảm. Mọi tình tiết đều lấy bối cảnh một gia đình miền Nam trải dài bốn thế hệ với nhiều biến cố. Dưới góc nhìn của nhân vật chính là Cao, một sinh viên cơ khí mới tốt nghiệp đang loay hoay giữa nhiều định hướng cuộc đời, bức tranh đồ sộ các nhân vật lần lượt được hé lộ.

Trong bức tranh đó, có người đã sống bất chấp thị phi (Thọ), sống với thiên chức làm mẹ (Mai), sống bốc đồng thời tuổi trẻ (Danh), sống lầm lũi qua ngày (Tân), sống trong những lo toan tủn mủn (Tú), sống thật với chính mình (Nhân)… Chính lối sống khác nhau của mỗi nhân vật đã tạo nên một tổng thể rất “người” với sự phát triển tâm lý, tính cách tự nhiên, không hề gượng ép. Vì thế, bất cứ người đọc nào cũng dễ thấu hiểu từng nhân vật và theo dõi từng bước thăng trầm trong đời họ. Tính “đại chúng” của Những mảnh mắt nhìn chính nằm ở chỗ đó.

Nhìn chung, rất khó để phân định tiểu thuyết này thuộc dòng sách nào, vì có lẽ đây không phải cuốn sách viết ra để phân loại độc giả. Không giật gân hay kịch tính, Những mảnh mắt nhìn chọn cách chạm vào cảm xúc, mà bất cứ ai dù có gu thưởng thức văn chương của riêng mình, đều có thể tìm đọc và trải lòng từ những điều bình dị nhất.

Mỹ Anh

About The One

Dept Content