Home / Thông tin / Tình yêu dành cho sách của vị tân Thủ tướng Pháp Edouard Philippe
Adayroi - Sách mới Tháng 9/2017

Tình yêu dành cho sách của vị tân Thủ tướng Pháp Edouard Philippe

“Khi ngắm nhìn tủ sách của mình, tôi thấy những điều mà tôi đã học cùng một phần con người tôi”.  Trong phần lời đề tựa cuốn “Des hommes qui lisent” (tạm dịch: Những nguời đọc sách),  vị Thủ tuớng của nuớc Pháp, Edouard Philippe, đã làm toát lên niềm đam mê cháy bỏng mà ông dành cho sách. Tác phẩm đầu tay của ông đuợc xuất bản ngày thứ tư vừa qua 5/7. “Dù là tiểu thuyết, tiểu luận, sách giáo khoa hay kể cả những cuốn truyện tranh, tất cả đều hòa quyện, đôi khi đuợc ta thấm nhuần, có lúc chúng lại bị ta quên lãng, rồi sau đó, tất cả lại trở về, lại đuợc khám phá.” Trong tác phẩm mới đuợc xuất bản bởi NXB JC Latté, ngài Thủ tuớng thừa nhận mình là nguời thích đủ loại sách, từ Fernand Braudel đến Pierre Desproges.

“Tôi nghiền ngẫm mọi cuốn sách truớc khi nhận ra là mình thích đọc đến nhuờng nào”, Edouard Philippe trải lòng. Ông là con trai của một cặp vợ chồng giáo viên dạy tiếng Pháp. Tác phẩm Des hommes qui lisent (tạm dịch: Những người đọc sách) là một cuốn sách vừa riêng tư nhưng cũng rất ý nhị, đuợc dành tặng riêng cho cha của ông, Patrick Phillipe, người đã qua đời năm 2014. Khi tròn 6 tuổi, cái tuổi mà con trẻ mới chỉ bi bô tập đọc thì Patrick Philippe đã “nhờ” cậu con trai Edouard đọc ông nghe trang sách đầu cuốn Hoả ngục của Dante. “Cha chẳng nói lời nào dù tôi đã đọc bằng cái giọng đều đều chán ngắt vì chẳng hiểu nổi lời thơ của Dante”, ngài cựu Thị truởng le Havre chia sẻ. Bởi thế mà không gì ngăn trở ông hoàn thành xuất sắc “buổi báp têm đọc sách” khiến cha vô cùng hãnh diện.

Résultat de recherche d'images pour "des hommes qui lisent"
Sách “Des hommes qui lisent” (tạm dịch: Những người đọc sách) của Thủ tướng Pháp Edouard Philippe, NXB JC Lattès

Chỉ đến khi ông phát hiện ra cuốn sách Va dire à Sparte ( tên tiếng anh: Tell them in sparta), một tác phẩm kinh điển dành cho thanh thiếu niên của Roderick Milton, tình yêu dành cho sách của ông mới chớm nở. Edouard kể lại cuộc gặp gỡ định mệnh này say sưa chân thực đến mức khiến ta có cảm giác như mọi chuyện mới chỉ diễn ra hôm qua vậy. “Chứng” ham đọc như một căn bệnh vô phương cứu chữa. Ông thừa nhận đã giữ lại tất cả những cuốn sách ông từng mua hay đuợc tặng trong thư viện của mình. “Tôi gần như không thiếu một cuốn sách nào vì tôi không bao giờ cho ai khác muợn hay vứt đi cả.” Sau này khi trở thành thị truởng tại le Havre năm 2010, một trong những tuyên bố của ông là mong muốn áp dụng một chính sách tham vọng ủng hộ việc đọc sách.

 Ánh sáng và góc khuất

Cũng chính bởi tình yêu với sách mà chàng thanh niên theo xu huớng chính trị cánh tả ngày nào đã chuyển sang phe cánh hữu. Là nguời thẳng thắn, ông viết: chúng ta không hiểu gì về ” tư tuởng thực dân” nếu “ta chưa lật giở những trang sách của Frantz Fanon (1) và nếu ta không biết đến chân dung của Lyautey hay Charles de Foucauld (2)”. Tự cho mình là người theo chủ nghĩa dân tộc, ông thừa nhận từng thích cuốn tiểu sử và hồi ký đảo chính của tướng Hélie Denoix de Saint Marc, một tác phẩm thách thức bất cứ ai không chịu thừa nhận logic không gì thay đổi của cuộc đảo chính Algérie năm 1961.

Thủ tướng Pháp Edouard PhilippeThủ tướng Pháp Edouard Philippe

Đối với những ai chỉ trích tác phẩm của mình, Edouard Philipe đáp lại rằng ông muốn mời độc giả thoát khỏi “vùng [văn chương] an toàn” của mỗi nguời. Ông dành một chương trong tác phẩm để nói về sách của nhà văn Louis-Ferdinand Céline (3). Edouard giải thích ông đã mất rất lâu để có thể bắt đầu đọc cuốn Du hành đến cuối đêm đen (tựa gốc: Voyage au bout de la nuit) (4) . Và ở đây, vẫn là hình tuợng của cha ông, “nguời yêu cả những cuốn sách bị cấm đoán và bị cho là không chuẩn mực” đã trở thành nguồn cảm hứng cho Edouard: “Đúng vậy, ta cần phải đọc sách của Céline, tất cả về Céline, cả phần sáng và phần tối của nó.”

Ý tuởng chủ đạo của sản phẩm đầu tay này nhằm đưa độc giả lựa chọn giữa tính tự do hay sự thông thái trong việc đọc sách. Nhưng ngài Thủ tuớng Pháp cũng đã lưu ý rằng “chẳng ai giống ai trong việc đọc sách”. Ông cũng nói thêm “trong chúng ta, phần nào đó khiến chúng ta quyết định đọc một cuốn sách là một điều bí ẩn, nhưng đó lại là phần quyết định con người”. Edouard Philippe đã thai nghén tác phẩm này từ năm 2011, ông gửi bản ghi chép bằng tay cho NXB tháng một đầu năm, truớc khi đuợc nhận chức Thủ tuớng tại điện Matignon.

Khánh Dương (theo Le Point)

Chú thích:

  1. Frantz Fanon: Hiện sinh chủ nghĩa nhân văn, nhà tư tưởng, nhà tâm thần học, triết học, cách mạng, và là tác giả. Ông là một người có tầm ảnh hưởng hậu thực dân và nhà lý luận phê bình.

  2. Hubert Lyautey (1854 – 1934) và Charles de Foucauld (1858 -1916): hai vị tướng Pháp giai đoạn thực dân Pháp mở rộng bờ cõi, đánh chiếm thêm nhiều thuộc địa. Lyautey là một người chống chủ nghĩa thực dân. Trái lại Charles de Foucauld ủng hộ chủ nghĩa thực dân nhưng với mục đích đem lại nền văn minh nhân loại cho các nước chịu sự đô hộ.
  3. Louis-Ferdinand Céline (1894 – 1961): Louis-Ferdinand Céline là bút danh của Louis Ferdinand Auguste Destouches – bác sĩ và nhà văn Pháp có tác phẩm được dịch và phát hành nhiều nhất trên thế giới trong thế kỷ 20, chỉ sau Marcel Proust – tác giả Ði tìm thời gian đã mất. Ông được xem là một trong những tác giả lớn của văn học Pháp thế kỷ 20 đề cập đến sự phi lý của nhân loại. Dù sử dụng nhiều ngôn ngữ nói và tiếng lóng, ông tạo cho riêng mình một phong cách viết rất trau chuốt với nhiều quy tắc về cú pháp và chấm câu đặc biệt. (theo báo Tuổi trẻ)
  4. Voyage au bout de la nuit: Ở Việt Nam, tác phẩm Voyage au bout de la nuit – từng lọt vào danh sách 100 cuốn sách hay nhất trong lịch sử văn chương thế giới, do 100 nhà văn từ 54 quốc gia bầu chọn – đã được dịch sang tiếng Việt với nhan đề Du hành đến cuối đêm đen (NXB Thế Giới) (theo báo Tuổi trẻ)

Bookaholic tìm kiếm Ngôi sao cho team Hoa, Hàn, Nhật

About Khánh Dương

Trịnh Khánh Dương
"L'abus de lecture est conseillé pour la santé"